تفاوت کابل افشان و مفتولی
narvan
انرژی الکتریکی یکی از مهمترین شکلهای انرژی در محیط اطراف ما است. امروزه تصور زندگی بدون الکتریسته غیرممکن به نظر میرسد. کابل برق وظیفه انتقال الکتریسته را به عهده دارد و عضوی جدانشدنی از هر سیستم الکتریکی است. انواع مختلفی از کابلها وجود دارد؛ اما دو گروه آنها یعنی سیم افشان و کابل مفتولی در پروژههای صنعتی و ساختمانی بیشتر به کار میروند. هر یک از این کابلها با طراحی خاص خود، نیازهای متفاوتی را پوشش میدهند.
کابل افشان متشکل از تعداد زیادی رشته مسی منعطف و نازک است که توسط یک لایه عایق پوشانده میشود. کابل افشان به علت ساختار نرم و انعطافپذیر خود، در مسیرهای پیچیده یا دستگاههای متحرک به کار میرود. رشتههای متعدد این کابل باعث میشوند که مقاومت آن در برابر لرزش و حرکت افزایش یابد. در مقابل، مغزی کابل مفتولی را فقط یک هادی ضخیم تشکیل داده است. استفاده از یک رشته سیم ضخیم، تلفات انتقال انرژی را بهطور قابلتوجهی کاهش میدهد، همچنین به علت استحکام بالای کابل مفتولی، این مدل گزینه بهتری برای نصبهای ثابت و ماندگار مانند سیمکشی ساختمانها و تابلوهای برق است. در این مقاله به مقایسه کاربرد، ویژگیها و مزایا و معایب این دو کابل میپردازیم. با ما همراه باشید.
کابل مفتولی چیست؟
کابل مفتولی، با نامهای کابل زمینی یا کابل خشک هم شناخته میشود. این کابل ساختار سادهای دارد و از یک رشته هادی آلومینیومی یا مسی در هسته کابل و یک عایق پلیمری یا PVC تشکیل شده است که رشته سیم را میپوشاند. البته گاهی لایههای اضافی مانند شیلد، زره یا پوششهای میانی نیز افزوده میشوند که به استحکام و کاهش تلفات برق کمک میکنند. این کابلها در ضخامتهای متفاوتی تولید میشوند. رسانایی کابلهای ضخیمتر بیشتر است.
کابلهای مفتولی در موقعیتهایی به کار میروند که نیاز به سیمکشی ثابت است. داخل لولههای خرطومی و ساده، سیمکشی ساختمانی و زیرزمینی از کابلهای مفتولی استفاده میشود. این کابلها چه در محیطهای باز و چه بسته قابلاستفاده هستند. کابلهای مفتولی بدون عایق معمولاً در ساختار پنل کنترل و ابزارهای الکتریکی به کار میروند.
مزایای کابل مفتول
از مزایای جالبتوجه این کابلها میتوان به موارد زیر شاره کرد:
قطعی برق کمتر: کابل مفتولی از یک رشته متوالی تشکیل شده و همین موضوع احتمال پارگی و قطع جریان برق را پایین میآورد؛ به همین علت در ساختار سیمکشیهای ثابت مانند زیر گچ یا تابلو برق، پایداری بیشتر و اختلال کمتری در جریان انتقال برق ایجاد میشود.
افت سیگنال کمتر: چون هادی یک تکه است پس مقاومت الکتریکی کمتر است. با پایین آمدن مقاومت الکتریکی، افت سیگنال و جریان الکتریکی نیز کاهش مییابد و رسانایی افزایش پیدا میکند.
اتلاف گرمای بیشتر: سیم یک تکه، سطح تماس بیشتری با عایق پوشاننده و محیط اطراف دارد. در این کابلها، گرما سریعتر از رسانا خارج میشود و به بهبود سرعت آن کمک میکند.
نصب سادهتر: ساختار خشک و یکپارچه کابل مفتولی در سیمکشیهای ساختمانی کمک میکند تا شکلدهی به مسیر آسانتر صورت بگیرد.
ظرفیت جریاندهی بالاتر: کابلهای مفتولی مشابه با افشان، در همان سایز میتوانند ظرفیت جریان بیشتری داشته باشند. این موضوع به علت وجود سطح مقطع مؤثر در انتقال جریان اتفاق میافتد.
طول عمر بالا: کابلهای مفتولی در برابر آسیبهای فیزیکی مانند شکستگی یا لهشدگی، مقاومت زیادی نشان میدهند؛ در نتیجه این کابلها طول عمر بیشتری دارند و برای سیمکشیهای ثابت بسیار مناسب هستند.
معایب کابل مفتولی
برخی از معایب این کابلها از نظر مصرفکنندگان به شرح زیر است:
خشکی و سختی در نصب: رشته مسی ضخیم داخل کابل مسی، انعطافپذیری کمی دارد؛ به همین علت نصب آن در مسیرهای پر پیچ و خم دشوار است. ضمناً هنگام تغییرات دما، انعطافپذیری آن تغییر میکند.
احتمال شکستگی در خمهای مکرر: کابلهای مفتولی هنگام خم شدن در جهات مختلف یا تحت فشار قرار گرفتن ممکن است دچار ترکخوردگی یا شکستگی شوند؛ به همین علت این نوع کابلها در پروژههایی که نیاز به جابهجایی شدید دارند پیشنهاد نمیشوند.
مناسب نبودن برای تجهیزات متحرک: ساختار خشک کابل مفتولی در برابر ارتعاش و لرزش، دوام زیادی از خود نشان نمیدهد؛ بنابراین این کابلها در تجهیزاتی که دائماً در حال حرکت یا ارتعاش هستند به کار نمیروند.
وزن بیشتر نسبت به کابل افشان: کابلهای مفتولی مشابه با کابل افشان، وزن بیشتری را شامل میشوند. این وزن بالا در مسیرهای طولانی میتواند چالش و مشکلاتی را ایجاد کند.
مشکل درترمیم و اتصال دوباره: درصورتیکه کابل مفتولی در قسمتی آسیب ببیند یا پاره شود؛ لحیمکاری و ترمیم رشته مسی یکپارچه نسبت به کابلهای افشان سختتر است.
کاربرد محدود در برخی صنایع: محدودیتهایی که نام بردیم باعث میشود که کابل مفتولی معمولاً در صنایع یا پروژههایی که نیاز به حرکت، انعطاف یا تغییر مداوم دارند چندان استفاده نشوند. این موضوع باعث محدود شدن دامنه کاربرد آنها میشود.
کابل افشان چیست؟
کابل افشان یا کابل انعطافپذیر از چندین رشته مسی نازک در هم تنیده تشکیل شده است. هر یک از این رشته سیمها توسط پوشش عایق pvc پوشانده شدند و نهایتاً در یک دسته قرار گرفتند و یک کابل واحد را ساختند. همین ساختار چند رشتهای باعث شده تا کابل افشان نسبت به کابل مفتولی، انعطاف بسیار بیشتری داشته باشد. نمونههایی از این کابل شامل کابل افشان PVC، کابل افشان PE، کابل افشان بدون روکش و کابل افشان روکش دار هستند که هر کدام بر اساس شرایط محیطی و کاربرد متفاوت خود انتخاب میشوند.
انعطاف بالای کابل افشان آن را به گزینهای مناسب برای استفاده در تجهیزات برقی قابلحمل، وسایل خانگی و سیمکشی مسیرهای پیچیده تبدیل کرده است. این نوع کابل در صنایع مختلف دارای کاربرد گستردهای است. کابلهای افشان با خاصیت ارتجاعی خود در پروژههای ساختمانی عملکرد خوبی نشان میدهند. این کابلها برای سیمکشی داخلی ساختمان، اتصالات کوتاه و تجهیزات متحرک استفاده میشوند.
مزایای کابل افشان
کابلهای افشان ۵ مزیت منحصربهفرد دارند:
انعطافپذیری بالا: بدون شک مهمترین ویژگی کابل افشان «انعطافپذیریاش» است. هادی این کابل از رشتههای نازک مسی متعدد تشکیل شده است و بهآسانی خم میشود و در مسیرهای پیچیده، کانالهای باریک و فضاهای کوچک بدون مشکل نصب میگردد.
مناسب برای وسایل سیار: این کابلها وزن سبکتری دارند، منعطف هستند و در صورت حرکت مداوم آسیب نمیبینند؛ به همین خاطر در وسایل الکترونیکی سیار مانند شارژر گوشی، کابل تلویزیون و… به کار میروند.
مقاومت در برابر ارتعاش: کابلهای افشان ساختار چند رشتهای دارند. این ساختار در ارتعاشات مداوم، مقاومت زیادی نشان میدهد؛ در نتیجه، استفاده از این کابلها در ماشینآلات صنعتی، آسانسورها و وسایل موتوردار گزینه امنتری به شمار میرود.
نصب آسان و سریع: کابلها با افزایش انعطافپذیری، راحتتر در محیطهای مختلف نصب میشوند. این کابلها در محیطهای تنگ، باز یا بسته قابلاستفاده هستند.
کاربرد گسترده در صنایع مختلف: کابلهای افشان به خاطر ویژگیهایی که ذکر کردیم، در انواع وسایل و صنایع مختلف از کابل تلویزیون گرفته تا صنعت خودروسازی به کار میروند.
معایب کابل افشان
برخی از معایب این کابلها هم عبارتاند از:
قیمت بالاتر نسبت به کابل مفتولی: یکی از بزرگترین معایب این کابلها، قیمت بالای آنها نسبت به سایر کابلها است. برای تولید این کابلها از تکنولوژی پیشرفتهتر و مواد گرانتری استفاده میشود؛ به همین دلیل آنها قیمت بالاتری دارند.
افت ولتاژ و مقاومت بیشتر: ساختار چند رشتهای این کابل، مقاومت الکتریکی آن را بالا میبرد. این موضوع سبب شده تا استفاده از آن در مسیرهای طولانی با ریسک قطعی و افت ولتاژ همراه باشد.
مشکل در اتصالات: برقراری اتصالات در کابلهای افشان، یکسری چالش به همراه دارد. این چالشها بیشتر به علت وجود رشتههای نازکی است که در صورت محکم نشدن باعث جرقه میشوند.
طول عمر کمتر در شرایط کاری سخت: کابل افشان در محیطهایی که لرزش دائم وجود دارد، نسبت به کابلهای مخصوص صنعتی مقاومت کمتری نشان میدهند و زودتر خراب میشوند.
تفاوت کابل افشان و مفتولی
اولین تفاوت میان این دو کابل، شکل ساختاری آنها است. همانطور که اشاره کردیم کابل افشان از رشتههای نازک در هم تنیده ساخته شده است؛ درحالیکه کابل مفتولی تنها شامل یک رشته رسانای ضخیم میشود.
یکی دیگر از تفاوتهای این دو نوع کابل، انعطافپذیری آنهاست. کابل مفتولی بهسختی خم یا پیچیده میشود و برای محیطهای ثابت مناسب است؛ اما کابل افشان انعطافپذیری لازم برای به کارگیری در مسیرهای پیچ در پیچ را دارد.
کابلهای مفتولی و افشان از نظر محیط قابلنصب نیز با یکدیگر متفاوتاند. کابلهای مفتولی در محیطهایی مانند تابلوی برق، زیر گچ و… نصب میشوند. در این محیطها نیازی به جابهجایی کابل وجود ندارد. کابل افشان در محیطهای متحرک و دارای ارتعاش و حرکت عملکرد خوبی دارد؛ بنابراین در وسایل دارای حرکت، کابلهای رابط و… به کار میروند.
از دیگر تفاوتهای این دو کابل باید به مقاومت فیزیکی آنها در برابر ارتعاشات و حرکت اشاره کرد. کابلهای منعطف یا افشان نهتنها قابلیت انعطافپذیری دارند؛ بلکه در شرایط خم شدن و حرکت مداوم، دیرتر فرسوده یا شکسته میشوند.
کابل افشان بهتر است یا کابل مفتولی؟
هرکدام از این دو کابل، کاربرد خاص خود را دارند. اینکه کدام یک از آنها بهتر است به شرایط محیطی برای نصب و نوع کاربری آنها بستگی دارد.
کابل مفتولی ساختاری یکپارچه و سختی دارد. انعطافپذیری پایین، مقاومت الکتریکی مناسب و رسانایی بالا از ویژگیهای اصلی این کابل هستند. انتخاب این کابل باید بسته به این ویژگیها و با آگاهی به شرایط نصب آن صورت بگیرد. این کابلها برای مسیر طولانی و محیطهای ثابت و بدون ارتعاش مناسب هستند. یکی دیگر از نکات قابلتوجه در مورد این نوع کابل، قیمت مناسب آن است.
کابل افشان دارای انعطاف بالایی است و این ویژگی کلیدی، علت اصلی محبوبیت آن است. این کابلها با وجود قیمت بالاتر، در شرایط جابهجایی زیاد و تغییر مسیر مکرر عملکرد بهتری نشان میدهند. نصب این کابلها آسانتر است و برای استفاده خانگی مناسبتر هستند.
سیم افشان از کجا بخرم؟
کابلهای افشان به خاطر ویژگیهای منحصربهفرد خود، کاربرد زیادی در مصارف خانگی و صنعتی دارند. این کابلها در بازار از فروش بالایی برخوردارند؛ به همین علت خرید آنها نیازمند دقت بالایی است. اولین قدم برای خرید کابل افشان، پیدا کردن فروشگاه مناسب است. کیفیت پایین کابلها میتواند باعث ایجاد مشکلاتی مانند فرسودگی سریع، افت جریان یا حتی چالشهای ایمنی شود. سایت اناوید با ارائه کابلهای افشان عالی و درجه یک به همراه قیمتی فوقالعاده، انتخابی مناسب برای خرید است.
سخن پایانی
کابلهای افشان و مفتولی، هر دو جایگاه خود را در میان انواع کابلها دارند. ویژگیهای هر کدام از این کابلها، باعث تمایز و تغییر کاربری آنها میشود. در واقع هیچکدام از این دو بر دیگری برتری ندارند؛ بلکه شرایط پروژه، نوع استفاده و بودجه روی تصمیمگیری نهایی اثرگذار است. به همین خاطر دقت در انتخاب نوع کابل و در نهایت محل خرید بسیار حائز اهمیت است. خرید و انتخابی مطمئن ضمن برطرف کردن نیازتان، هزینههای تعمیر و ترمیم را در آینده کاهش میدهد.
